Mumbai Lohmarg 2024 पोलीस भरती प्रश्नपत्रिका

बरोबर उत्तर: B. चपळ

💡 💡 **स्पष्टीकरण व उकल:** 'घोडा' या नामाबद्दल विशेष माहिती देणाऱ्या **'चपळ'** या शब्दाला विशेषण म्हणतात (पर्याय B). 📌 **अतिरिक्त महत्त्वपूर्ण माहिती:** • विशेषण हे नामाचे गुणधर्म किंवा वैशिष्ट्य दर्शवते.

बरोबर उत्तर: D. आईने मुलास समजवले.

💡 💡 **स्पष्टीकरण व उकल:** कर्त्याला (आईने) व कर्माला (मुलास) दोन्हीना प्रत्यय असल्यामुळे **'आईने मुलास समजवले'** हे भावे प्रयोगाचे उदाहरण आहे (पर्याय D). 📌 **अतिरिक्त महत्त्वपूर्ण माहिती:** • भावे प्रयोगात क्रियापद स्वतंत्र, नपुंसकलिंगी, एकवचनी असते.

बरोबर उत्तर: C. बहुव्रीही समास

💡 💡 **स्पष्टीकरण व उकल:** 'निळा आहे कंठ ज्याचा असा तो' (शंकर) ⇒ तिसऱ्याच पदाचा बोध होत असल्याने **'बहुव्रीही समास'** होतो (पर्याय C). 📌 **अतिरिक्त महत्त्वपूर्ण माहिती:** • बहुव्रीही समासाची उदाहरणे: लंबोदर, चक्रपाणी, गजानन.

बरोबर उत्तर: C. अक्षर

💡 💡 **स्पष्टीकरण व उकल:** अपूर्ण उच्चाराच्या व्यंजनात स्वर मिसळल्यास पूर्ण उच्चाराचे **'अक्षर'** बनते (उदा. क् + अ = क) (पर्याय C). 📌 **अतिरिक्त महत्त्वपूर्ण माहिती:** • व्यंजन + व्यंजन + स्वर $\rightarrow$ जोडाक्षर बनते.

बरोबर उत्तर: B. दुष्काळ

💡 💡 **स्पष्टीकरण व उकल:** निः + पाप = निष्पाप; तसेच **दुः + काळ = दुष्काळ** (विसर्ग ष-कार संधी नियम) (पर्याय B). 📌 **अतिरिक्त महत्त्वपूर्ण माहिती:** • इ किंवा उ च्या पुढे क, ख, प, फ आल्यास विसर्गाचा 'ष्' होतो (उदा. निः + फळ = निष्फळ).

बरोबर उत्तर: C. सांडणी

💡 💡 **स्पष्टीकरण व उकल:** 'उंट' या वाचक नामाचे मराठीतील अचूक स्त्रीलिंगी रूप **'सांडणी'** हे आहे (पर्याय C). 📌 **अतिरिक्त महत्त्वपूर्ण माहिती:** • बोकड $×$ शेळी; उंट $×$ सांडणी; रेडा $×$ म्हैस.

बरोबर उत्तर: B. बाबा पदमनजी

💡 💡 **स्पष्टीकरण व उकल:** मराठीतील पहिली सामाजिक कादंबरी 'यमुना पर्यटन' १८५७ मध्ये **बाबा पदमनजी** यांनी लिहिली (पर्याय B). 📌 **अतिरिक्त महत्त्वपूर्ण माहिती:** • ही कादंबरी हिंदू स्त्रियांच्या व विशेषतः विधवांच्या दुःखावर आधारित होती.

बरोबर उत्तर: B. क्रियाविशेषण अव्यय

💡 💡 **स्पष्टीकरण व उकल:** क्रियापदाबद्दल विशेष/अधिक माहिती सांगणाऱ्या अविकारी शब्दाला **'क्रियाविशेषण अव्यय'** म्हणतात (पर्याय B). 📌 **अतिरिक्त महत्त्वपूर्ण माहिती:** • उदा. तो जलद धावतो ('जलद' हे क्रियाविशेषण आहे).

बरोबर उत्तर: D. नाहीतर

💡 💡 **स्पष्टीकरण व उकल:** दोन वाक्यांना जोडणाऱ्या **'नाहीतर'** या शब्दाला विकल्पबोधक उभयान्वयी अव्यय म्हणतात (पर्याय D). 📌 **अतिरिक्त महत्त्वपूर्ण माहिती:** • पर्यायबोधक/विकल्पबोधक अव्यये: किंवा, अथवा, नाहीतर, की.

बरोबर उत्तर: A. कर्मणी

💡 💡 **स्पष्टीकरण व उकल:** कर्त्याला प्रत्यय असून क्रियापद कर्माच्या (डाळिंब) लिंग-वचनानुसार बदलत असल्याने **'कर्मणी प्रयोग'** होतो (पर्याय A). 📌 **अतिरिक्त महत्त्वपूर्ण माहिती:** • रामने डाळिंब खाल्ले / सीताने चिंच खाल्ली.